Messing raamkruk afsluitbaar

Ongelakt of gelakt messing: de keuze die alles bepaalt

Bij messing raambeslag is dit de beslissing waar je het langst plezier of spijt van hebt. Ongelakt messing is kaal metaal. Het reageert met zuurstof en met het vet van je hand, waardoor het na verloop van tijd donkerder wordt en een ongelijkmatige, warme patina krijgt. Gelakt messing heeft een transparante laklaag over datzelfde metaal en blijft daardoor jarenlang dezelfde heldere goudgele kleur.

Op een raamkruk telt dat verschil zwaarder dan op een deurkruk, want een raamkruk pak je met een natte hand vast na de afwas en hij staat in de kiepstand deels in de buitenlucht. Ongelakt messing kleurt daar sneller. Ons advies: kies ongelakt als je de patina bewust wilt en een levendig, ouder ogend beslag mooi vindt, en kies gelakt als je wilt dat de zes ramen in je woonkamer over vijf jaar nog dezelfde kleur hebben. Het aanbod hier bestaat grotendeels uit ongelakte Formani garnituren, met daarnaast een gelakte uitvoering van Intersteel.

Hoe snel patineert ongelakt messing op een raam?

De eerste verkleuring zie je meestal binnen enkele weken en dat is normaal. Het begint met een lichte verdonkering op de plek waar je duim en wijsvinger zitten, waarna de rest van de greep langzamer volgt. Na een jaar of twee is er een duidelijk verschil tussen de aangeraakte en de niet aangeraakte delen. In een badkamer of keuken gaat dat sneller dan in een slaapkamer, omdat vocht en damp het proces versnellen.

Belangrijk om te weten: dit is oxidatie aan het oppervlak en geen roest of aantasting. Het messing eronder blijft volledig intact en de kruk blijft even sterk. Wil je op een bepaald moment terug naar helder geel, dan poets je het met een messingpoets weer op. Wil je juist alle ramen gelijk laten patineren, raak ze dan in de eerste maanden allemaal even vaak aan of neem ze in dezelfde frequentie af. Verwacht je dat het ongelijke beeld je gaat storen, kies dan gelakt en niet ongelakt.

Wat vind je in de Formani 19 serie?

De draaikiepgarnituren in dit aanbod komen grotendeels uit de Formani reeks met jaartalnummers, van de 1927 tot de 1948. Elk nummer staat voor een eigen krukvorm, van strak en recht tot licht getailleerd, en het zijn dezelfde vormen die in de bijbehorende deurkrukken terugkomen. Dat maakt het eenvoudig om raam en deur op elkaar af te stemmen zonder dat je twee merken door elkaar gebruikt.

Een deel van de modellen, waaronder de 1930, 1931, 1932 en 1934, is leverbaar in een uitvoering met ebbenhout. Daarbij is de greep of een deel daarvan van donker hout in plaats van messing. Dat geeft een sterker contrast en is prettig in gebruik, want hout wordt in de winter minder koud aan de hand dan kaal metaal. Deze uitvoeringen patineren alleen op de messing delen, waardoor het beeld na een paar jaar juist mooier in balans komt.

Links of rechtsdraaiend?

De meeste garnituren in dit aanbod zijn uitgevoerd als linksdraaiend of als rechtsdraaiend, en dat moet kloppen met je raam. Ga aan de binnenkant voor het raam staan en kijk waar de scharnieren zitten. Zitten ze links, dan heb je een linksdraaiend model nodig. Zitten ze rechts, dan rechtsdraaiend. Een enkel model, zoals de 1932T, is symmetrisch uitgevoerd en past op beide zijden.

Op welke ramen zet je een afsluitbare kruk?

Een afsluitbare kruk hoort op elk raam dat van buitenaf goed bereikbaar is. Dat zijn alle ramen op de begane grond en alle verdiepingsramen die je kunt bereiken via een uitbouw, een garagedak, een carport, een schuurdak of een laag balkon. Bij een gewone kruk hoeft iemand alleen een klein gat in het glas te maken om de greep naar beneden te duwen, bij een vergrendelde kruk werkt dat niet.

Voor een zolderraam boven een gladde gevel is een gewone kruk voldoende en ook goedkoper. In dit aanbod staan daarom naast de afsluitbare DKLOCK uitvoeringen ook een paar niet afsluitbare modellen, zoals de 1929 in de DK uitvoering. Wil je het volledige messing raamaanbod zonder vergrendeling bekijken, kijk dan bij messing raamkruk.

Welke maten controleer je?

De vierkante krukstift is bij raambeslag doorgaans 7 mm, terwijl deurkrukken 8 mm hebben. Dat is de meest voorkomende oorzaak van een retour, dus meet hem op met een schuifmaat. De boorafstand tussen de twee bevestigingsschroeven is 43 mm hart op hart bij het meeste beslag en 50 mm bij zwaardere garnituren.

De stiftlengte volgt de dikte van je kozijnprofiel en loopt van 30 tot 100 mm. Op een kunststof of aluminium raam is 35 mm gangbaar, op een houten kozijn met een dik profiel heb je vaak meer nodig. Is de stift te lang, dan kort je hem af met een fijne ijzerzaag. Is hij te kort, dan grijpt hij niet volledig in het espagnolet en voelt de kruk slap. Het espagnolet zelf zit niet bij het garnituur, dat blijft in het kozijn zitten.

Onderhoud: poetsen of laten leven

Bij ongelakt messing heb je twee mogelijkheden. Laat je het met rust, neem het dan af met een droge doek en verder niets. Wil je het helder houden, poets het dan twee tot vier keer per jaar met een messingpoets en werk daarna na met een droge doek. Poets je vaker, dan haal je telkens een minieme laag metaal weg en verandert de vorm op termijn heel licht.

Gelakt messing poets je nooit. Elke schurende poets haalt de laklaag stuk en dan krijg je matte plekken die je niet meer wegkrijgt zonder de hele kruk te laten herlakken. Neem het af met lauw water en een microvezeldoek en droog na. Het cilinderslotje smeer je bij beide uitvoeringen een keer per jaar met grafietpoeder of een slotspray op teflonbasis, nooit met kruipolie, want die trekt stof aan.

Waarmee combineer je messing raambeslag?

Bij een naar buiten draaiend raam hoort een uitzetter in dezelfde afwerking om het raam in de ventilatiestand vast te zetten. Kijk daarvoor bij raamuitzetters. Voor krukken, rozetten en schilden in dezelfde toon op je binnendeuren kijk je bij messing deurbeslag. Wil je afsluitbare krukken in andere kleuren vergelijken, kijk dan bij raamkrukken afsluitbaar.

Conclusie

Beslis eerst tussen ongelakt en gelakt, want dat bepaalt hoe je beslag er over vijf jaar uitziet. Ongelakt wordt donkerder en ongelijkmatig en dat is de bedoeling, gelakt blijft helder geel maar mag nooit gepoetst worden. Tel daarna hoeveel van je ramen links en hoeveel rechts draaien voordat je bestelt, want de meeste garnituren zijn niet uitwisselbaar. Zet een afsluitbare uitvoering op alles wat van buitenaf bereikbaar is en houd de krukstift van 7 mm, de boorafstand van 43 of 50 mm en de stiftlengte bij de hand. Bestel je op een werkdag voor 20:00 en is het artikel voorradig, dan ligt het de volgende werkdag op de mat.

Veelgestelde vragen