Fysieke showroom

Op voorraad en vóór 20:00 besteld? Vandaag verzonden

Gratis verzending boven de 99 euro

Fysieke showroom

Op voorraad en vóór 20:00 besteld? Vandaag verzonden

Gratis verzending boven de 99 euro

Doornmaat meten: zo weet je binnen een minuut welk slot past

De doornmaat is de afstand van de voorkant van je slot tot het midden van het krukgat. In Nederland is dat bijna altijd 50, 55 of 60 mm. Pak een liniaal, meet die afstand, en je weet welk insteekslot je nodig hebt. Hieronder staat hoe je meet, welke maat bij welk type deur hoort en welke fout het vaakst wordt gemaakt: de doornmaat verwarren met de PC-maat. Dat zijn twee verschillende afstanden en je hebt ze allebei nodig.

Insteeksloten

BESTEL EENVOUDIG ONLINE!

doornmaat

Doornmaat meten: zo weet je binnen een minuut welk slot past

1 sep. 2025 Freek Langenhuijsen

Welke doornmaten bestaan er?

De doornmaat loopt op in stappen van 5 mm. In Nederlandse woningen kom je er in de praktijk drie tegen.

Doornmaat	Waar je die tegenkomt	Waar de kruk komt te zitten
50 mm	Standaard binnendeuren, nieuwbouw	Dicht bij de deurrand
55 mm	Veel voorkomende renovatiemaat	Iets verder naar binnen
60 mm	Zwaardere deuren en buitendeuren	Duidelijk verder naar binnen
65 tot 80 mm	Zeldzaam, dikke deuren en bedrijfsdeuren	Ver naar binnen

Let op bij sloten uit Duitsland of Frankrijk. Daar zijn afwijkende standaardmaten gebruikelijk, waardoor een slot niet netjes uitlijnt met je bestaande beslag of kozijn.

Zo meet je de doornmaat

Je hebt alleen een schroevendraaier en een liniaal nodig. Reken op twee minuten.

Draai de twee schroeven in de voorplaat los en trek het slot uit de deur.
Leg het slot plat neer met de voorplaat naar links.
Meet van de voorkant van de voorplaat tot het midden van het vierkante krukgat. Niet tot de rand van dat gat, maar tot het hart.
Kom je op 50, 55 of 60 mm uit? Dan heb je een standaardmaat en past een nieuw slot zonder freeswerk.

Wil je het slot liever niet uit de deur halen? Meet dan vanaf de zijkant van de deur tot het midden van de kruk. Dat is dezelfde afstand, alleen iets minder nauwkeurig omdat de voorplaat een paar millimeter verzonken ligt.

De meest gemaakte fout: meten naar het midden van het cilindergat in plaats van naar het krukgat. Dat levert je de PC-maat op en dat is een andere maat, zie hieronder.

Doornmaat, PC-maat en slotsparing: het verschil

Drie termen die door elkaar worden gehaald, terwijl ze iets anders meten. Je hebt ze allebei nodig om een slot en het bijbehorende beslag te bestellen.

Maat	Wat je meet	Gangbare waarden
Doornmaat	Voorplaat tot hart krukgat	50, 55 of 60 mm
PC-maat (slotsparing)	Hart krukgat tot hart cilindergat	55, 72 of 92 mm
Badkamer-as	Hart krukgat tot hart vrij-bezetgat	57 of 63 mm
Krukstift	Zijde van het vierkante gat	8 mm standaard
Voorplaat	Breedte en lengte van de plaat	20 tot 24 mm breed, 235 tot 245 mm lang

De doornmaat bepaalt of het slot in de sparing van je deur past. De PC-maat bepaalt welk schild of rozet erop past. Een loopslot heeft geen cilinder en dus geen PC-maat, maar wel een doornmaat.

Insteekslot vervangen in zes stappen

Heb je gemeten en het juiste slot in huis? Dan zit je in twintig minuten weer dicht. Je hebt een schroevendraaier nodig en eventueel een steekbeitel als de nieuwe voorplaat iets groter is.

Haal de kruk eraf. Draai de rozetten of het schild los en trek de krukstift eruit. Zit er een cilinder in, draai dan eerst de stelschroef in de voorplaat los en trek de cilinder eruit met de sleutel er half in.
Draai de twee schroeven in de voorplaat los en trek het slot aan de voorplaat uit de deur. Zit het klem, wrik dan voorzichtig met een schroevendraaier.
Leg oud en nieuw slot naast elkaar. Controleer doornmaat, PC-maat en de lengte van de voorplaat. Wijkt de voorplaat af, dan moet je de sparing bijsteken.
Controleer de dagschoot. De schuine kant moet naar het kozijn wijzen. Klopt dat niet, haal de schoot er dan uit, draai hem om en zet hem terug.
Schuif het nieuwe slot erin en draai de voorplaat vast. Nog niet te strak, zodat je kunt uitlijnen.
Zet de cilinder en de kruk terug en test met de deur open. Loopt alles soepel, draai dan pas alles definitief vast en controleer of de dagschoot netjes in de sluitplaat valt.

Valt de deur niet lekker dicht, dan zit het meestal niet aan het slot maar aan de sluitplaat in het kozijn. Die kun je een paar millimeter verschuiven of bijvijlen.

Gemeten? Dan bestel je dit

De doornmaat vertelt je welke maat je nodig hebt, het type deur vertelt je welk slot. Zo kies je het juiste.

Situatie	Wat je nodig hebt
Binnendeur die niet op slot hoeft	Een loopslot, meestal doornmaat 50 mm
Toilet of badkamer	Een badkamerslot met as 57 of 63 mm
Voordeur of achterdeur	Een cilinderslot in PC55 of PC72, vaak doornmaat 55 of 60 mm
Berging, schuur of kast	Een klavierslot met gewone baardsleutel

Het volledige aanbod staat bij de insteeksloten, en de bijbehorende cilinders en krukstiften vind je daar vlakbij. Weet je de draairichting van je deur nog niet, dan lees je dat in draairichting deur bepalen.

Uit de praktijk van onze showroom

Een klant uit Apeldoorn stond aan de balie met een slot in zijn hand en de mededeling dat hij doornmaat 72 nodig had. Dat bestaat niet. Hij had gemeten tot het midden van het cilindergat in plaats van tot het krukgat, dus hij had zijn PC-maat te pakken.

Zijn werkelijke doornmaat bleek 55 mm. Had hij op 72 besteld, dan was het slot niet in de sparing gegaan en had hij zijn deur moeten uitfrezen. Dat is precies de fout die we hier het vaakst zien.

Onthoud dus: doornmaat meet je naar het vierkante gat, PC-maat naar het ronde gat. Twee gaten, twee maten, en je hebt ze allebei nodig.

Hulp nodig?

Weet je niet zeker of je goed hebt gemeten? Leg je oude slot op tafel met de voorplaat naar links, leg er een liniaal naast en stuur ons die foto. Wij lezen de doornmaat en de PC-maat er zo af en zeggen je welk slot erin past. Dat kost je een appje en scheelt je een retourzending.

Veelgestelde vragen

Wat is de doornmaat van een slot?

De afstand van de voorkant van het slot, de voorplaat, tot het midden van het vierkante krukgat. Die maat bepaalt hoe ver de kruk van de rand van de deur af komt te zitten.

Welke doornmaten komen in Nederland voor?

Vooral 50, 55 en 60 mm. De maat loopt op in stappen van 5 mm. Grotere maten van 65 tot 80 mm bestaan wel, maar die kom je in woningen zelden tegen.

Wat is het verschil tussen doornmaat en PC-maat?

De doornmaat meet je van de voorplaat tot het hart van het krukgat, dat is 50, 55 of 60 mm. De PC-maat meet je van het hart van het krukgat tot het hart van het cilindergat, dat is 55, 72 of 92 mm. De eerste bepaalt of het slot past, de tweede welk schild erop past.

Kan ik de doornmaat meten zonder het slot eruit te halen?

Ja, meet dan van de zijkant van de deur tot het midden van de kruk. Dat is dezelfde afstand, maar iets minder nauwkeurig omdat de voorplaat een paar millimeter verzonken in de deur ligt. Zit je op de grens tussen twee maten, haal het slot dan toch even eruit.

Moet ik de dagschoot omkeren bij het vervangen?

Alleen als de schuine kant de verkeerde kant op wijst. Die moet altijd richting het kozijn staan zodat de deur vanzelf in het slot valt. Bij de meeste insteeksloten haal je de schoot eruit, draai je hem om en zet je hem terug.

Heeft een loopslot een PC-maat?

Nee. Een loopslot heeft geen sleutel of cilinder, dus er is geen cilindergat en dus geen PC-maat. De doornmaat blijft wel belangrijk, want die bepaalt of het slot in de sparing van je deur past.

Wat als mijn doornmaat een afwijkende maat is?

Dan komt het slot waarschijnlijk uit het buitenland. Duitse en Franse sloten gebruiken soms andere standaardmaten. Je kunt de sparing laten uitfrezen naar een Nederlandse maat, maar vaak is een slot in dezelfde afwijkende maat bestellen eenvoudiger.

Tags: doornmaat doornmaat meten doornmaat slot insteekslot pc-maat slotsparing Technische kennis

Gerelateerde berichten

deur afstellen

Deur afstellen: zo zet je een klemmende deur weer recht

Waarom gaat een deur klemmen of scheef hangen? Een deur die klemt is zelden krom. Meestal zijn de scharnieren gaan zakken of hebben de schroeven hun grip in het kozijn verloren. Reken even mee. Een binnendeur van 880 bij 2015 bij 40 mm weegt rond de 20 tot 25 kg. Een massieve buitendeur zit tussen de 45 en 55 kg. Dat gewicht hangt jarenlang aan twee of drie scharnieren, en de bovenste schroef krijgt daarbij verreweg de meeste trek te verduren. Die wipt op den duur een paar tiende millimeter uit het hout, en dan zakt de bovenkant van de deur naar de slotzijde toe. Daarnaast werkt hout. Een houten deur zet in een natte herfst uit en krimpt in de winter weer. Klemt je deur alleen in oktober en november en verder het hele jaar niet, dan hoef je vaak niets af te stellen. Deur afstellen begint bij kijken, niet bij draaien Doe de deur heel langzaam dicht en kijk naar de naad rondom het deurblad. Waar die naad dichtloopt, zit je probleem. Ga pas daarna aan een schroef zitten, want blind verstellen maakt het meestal erger. Wat je merkt Waarschijnlijke oorzaak Wat je doet Deur klemt bovenaan de slotzijde Bovenste scharnier is gezakt, schroeven zitten los Bovenste scharnierschroeven aandraaien of vervangen door langere Deur sleept over de vloer Deur is over de hele lijn gezakt of het scharnier heeft speling Alle schroeven na, daarna een nylon ring op de scharnierpen leggen Deur klemt onderaan de slotzijde Onderste scharnier steekt te ver uit het kozijn Onderste scharnier iets dieper inlaten of de aandrukstand terugdraaien Deur valt niet meer in het slot Dagschoot raakt de rand van de sluitplaat Sluitplaat 1 tot 2 mm verzetten of de sparing bijvijlen Deur tocht en sluit slap Aandrukstand staat te los, meestal bij kunststof en aluminium Aandruk van de scharnieren en de sluitkommen aanhalen Deur zwaait vanzelf open of dicht Kozijn staat niet loodrecht, vaak in oudere woningen Scharnieren bijstellen, of accepteren en een deurstopper plaatsen Deur afstellen met 3 scharnieren Hangt je deur op drie scharnieren? Begin dan altijd bovenaan. Dat scharnier draagt het grootste deel van het gewicht en is in negen van de tien gevallen de boosdoener. Zet de deur open en draai alle scharnierschroeven van het bovenste scharnier met de hand aan. Draaien ze rond zonder grip, dan is het schroefgat uitgesleten. Vervang de standaard schroef van 4 x 40 mm door een van 5 x 60 mm. Die grijpt dieper in het kozijnhout en trekt de deur meteen een stukje terug. Is het gat helemaal rond gesleten? Draai er dan een houten tandenstoker of een stukje deuvel met houtlijm in, laat het drogen en boor opnieuw voor. Doe hetzelfde bij het middelste en onderste scharnier, maar draai daar niet te hard. Het middelste scharnier hoort de deur alleen te steunen, niet te trekken. Sluit de deur en kijk opnieuw naar de naad. Loopt hij nog dicht, ga dan door naar de sluitplaat. Deur afstellen met 4 scharnieren Bij vier scharnieren, gebruikelijk bij zware of hoge deuren vanaf ongeveer 2300 mm, werk je van boven naar beneden. De bovenste twee dragen, de onderste twee geleiden. Draai de onderste twee daarom als laatste aan en zorg dat je de deur er niet mee bol trekt. Houten deur afstellen op paumelles Een houten binnendeur hangt meestal op paumelles van 76 bij 76 mm of op kogellagerscharnieren van 89 bij 89 mm. Die kun je niet verstellen zoals een 3D-scharnier, maar je hebt wel drie knoppen om aan te draaien. De eerste is de schroeflengte, zoals hierboven. De tweede is de inlaatdiepte: schaaf je het scharnierblad een halve millimeter dieper in het kozijn, dan komt de deur dichter tegen de aanslag. De derde is een nylon ring op de scharnierpen, waarmee je de deur 1 tot 2 mm omhoog zet als hij over de vloer sleept. Die ringen zitten in onze onderhoudsartikelen en kosten een paar euro per set van tien. Twijfel je of je wel de juiste scharnieren hebt hangen voor het gewicht van je deur? Dat leggen we uit in ons artikel over welke deurscharnieren je nodig hebt en hoeveel. Kunststof deur afstellen met een 3D-scharnier Heb je een kunststof of aluminium deur? Dan hoef je meestal helemaal niet te schroeven. Die deuren hangen op scharnieren die je in drie richtingen kunt verstellen met een inbussleutel van 4 of 5 mm. Vaak zit er een klikkapje overheen dat je er eerst afhaalt. Richting Wat je verstelt Bereik doorgaans Gebruik je bij Zijwaarts Deur naar het slot toe of ervanaf Ongeveer 2 mm per kant Naad die aan de slotzijde niet gelijk loopt Hoogte Deurblad omhoog of omlaag Ongeveer 3 mm Deur die over de dorpel of vloer sleept Aandruk Hoe hard de deur tegen de rubbers drukt Ongeveer 1 mm Tocht, of een deur die slap in het slot valt Het exacte bereik verschilt per fabrikant, dus tel je slagen en draai nooit meer dan een halve slag per keer. Sluit de deur na elke aanpassing en kijk opnieuw. Ook verdekte scharnieren zoals de AXA 1910-3D van 150 bij 25 mm en 177 bij 28 mm en de onzichtbare scharnieren van Intersteel van 130 bij 30 mm zijn 3D instelbaar. Hoe die werken lees je in onze blog over taatsdeuren en onzichtbare scharnieren. Bij een stalen kozijn met aangelaste delen zit de verstelling in de aanlaspaumelle zelf. Die kun je met een steeksleutel in de hoogte draaien. Maten waar je op stuurt bij het afstellen Handig om bij de hand te hebben terwijl je meet. Deze waarden gelden voor een gangbare Nederlandse woning. Maat Gangbare waarde Let op Naad zijkanten en bovenkant 3 mm Overal gelijk. Loopt hij toe, dan hangt de deur scheef Naad onderkant binnendeur 8 tot 10 mm Nodig voor de ventilatie, dus niet dichtzetten Deurdikte binnendeur 40 mm Bepaalt de schroeflengte die je nog kwijt kunt Deurdikte buitendeur 54 mm Zwaarder, dus altijd 3 scharnieren Scharniermaat binnendeur 76 x 76 mm Standaard bij lichte deuren tot ongeveer 40 kg Scharniermaat zware deur 89 x 89 mm Voordeuren en massieve deuren, liefst met kogellager Standaard scharnierschroef 4 x 40 mm Vervang door 5 x 60 mm zodra het gat rondloopt Nylon ring op de pen 20 mm buiten, 18 mm binnen Zet de deur per ring ongeveer 1 mm omhoog De sluitplaat verzetten als de deur niet meer dichtvalt Staat de deur weer recht maar valt hij nog steeds niet in het slot? Dan zit het probleem in de sluitplaat en niet in het scharnier. Smeer een dun laagje lippenstift of viltstift op de dagschoot en trek de deur dicht. Op de sluitplaat zie je nu precies waar de schoot aankomt. Zit de afdruk 1 tot 2 mm te hoog of te laag, draai de plaat dan los, verplaats hem en boor voor met een boortje van 2,5 mm. Is het gat al goed maar hapert de schoot op de rand, dan vijl je de sparing een millimeter ruimer. Bij een kunststof of aluminium deur zit er meestal geen platte plaat maar een verstelbare sluitkom in het kozijn. Die draai je met een inbussleutel excentrisch naar binnen of buiten om de aandruk te regelen. Nieuwe schroeven en pluggen vind je bij het bevestigingsmateriaal. Draait de sleutel zwaar terwijl de deur zelf prima sluit? Dan is het geen afstelprobleem maar een vuile cilinder. Lees dan hoe je een slot smeert. Uit de praktijk van onze showroom Vorige maand kwam een klant uit Zevenaar langs met foto's van zijn voordeur. Die klemde al twee jaar bovenaan en hij had offertes opgevraagd voor een nieuwe deur van rond de 900 euro. Op de foto zag je aan de naad meteen wat er aan de hand was: bovenin nul millimeter, onderin ruim 5 mm. Klassiek gezakt bovenste scharnier. We hebben hem vier scharnierschroeven van 5 x 60 mm meegegeven, kosten geen 5 euro, met de tip om de twee bovenste gaten eerst met een deuvel en houtlijm dicht te zetten. Twee dagen later stuurde hij een berichtje dat de deur weer gewoon dichtviel. Dat is geen uitzondering. Van de klanten die hier komen met een klemmende deur is ruwweg driekwart geholpen met langere schroeven of een sluitplaat die 2 mm opschuift. De rest heeft echt versleten scharnieren, en dat hoor je meestal ook aan het knarsen. Wat bestel je nu? Zitten je schroefgaten uitgesleten? Bestel dan langere houtschroeven en pluggen bij het bevestigingsmateriaal, plus een setje nylon ringen uit de onderhoudscollectie als je deur ook nog sleept. Knarsen of speling in het scharnier zelf? Dan is vervangen slimmer dan blijven afstellen. Voor een binnendeur kies je uit de paumelles van 76 bij 76 mm, voor een zware deur of voordeur uit de kogellagerscharnieren van 89 bij 89 mm. Het complete aanbod staat bij scharnieren en paumelles. Let bij paumelles op de draairichting, want die zijn links of rechts. Hoe je dat bepaalt lees je in ons artikel over de draairichting van je deur. Valt de deur niet in het slot? Dan heb je een nieuwe sluitplaat of sluitkom nodig. En zwaait je deur telkens tegen de muur omdat het kozijn scheef staat? Dan los je dat het simpelst op met een deurstopper. Hulp nodig? Kom je er met meten en draaien niet uit? Maak dan een foto van de dichte deur waarop de naad rondom goed te zien is en stuur hem naar ons toe, of loop even binnen in de showroom. Aan de naad en aan het type scharnier zien we meestal binnen een minuut of het een schroef, een ring of een nieuw scharnier moet worden. Veelgestelde vragen Hoe stel ik een deur met 3 scharnieren af?Begin bij het bovenste scharnier, want dat draagt het meeste gewicht. Draai de schroeven aan en vervang ze door 5 x 60 mm als ze rondlopen. Werk daarna naar beneden en controleer na elke stap de naad rondom de deur. Hoe stel ik een kunststof deur af?Haal het kapje van het scharnier en gebruik een inbussleutel van 4 of 5 mm. Je kunt in drie richtingen verstellen: zijwaarts ongeveer 2 mm, in hoogte ongeveer 3 mm en in aandruk ongeveer 1 mm. Draai nooit meer dan een halve slag per keer. Mijn deur klemt alleen in de winter, moet ik afstellen?Meestal niet. Hout zet uit bij vocht en krimpt weer als het droger wordt. Stel je de deur in november strak af, dan heb je in mei een te ruime naad. Wacht een seizoen af en kijk of het probleem blijft. Hoeveel ruimte hoort er onder een binnendeur te zitten?Tussen de 8 en 10 mm. Die spleet is er voor de ventilatie van de woning. Zet hem dus niet dicht met een tochtstrip als je een mechanisch ventilatiesysteem hebt. Mijn deur valt niet meer in het slot, ligt dat aan de scharnieren?Niet per se. Kleur de dagschoot in met een viltstift en trek de deur dicht. Zie je de afdruk net naast de sparing van de sluitplaat, dan verzet je die plaat 1 tot 2 mm. Pas als de deur ook nog scheef hangt, ga je aan de scharnieren zitten. Kan ik een houten deur op paumelles wel afstellen?Ja, alleen niet met een inbussleutel. Je stuurt op drie dingen: langere schroeven, de inlaatdiepte van het scharnierblad en een nylon ring op de pen die de deur per stuk ongeveer 1 mm omhoog zet. Wanneer vervang ik het scharnier in plaats van af te stellen?Als je zijdelingse speling voelt door de deur op en neer te bewegen, of als het scharnier knarst terwijl de pen wel gesmeerd is. Dan is de bus versleten en helpt aandraaien niet meer. Kies dan een kogellagerscharnier, dat gaat aanzienlijk langer mee.

gasveer

Gasveer berekenen voor je kastklep: zo kies je de juiste kracht

Gasveer berekenen doe je met twee gegevens Je hebt maar twee dingen nodig: het gewicht van je klep in kilo en de hoogte van je klep in millimeter. Daarmee weet je meteen of één gasveer genoeg is of dat je er twee nodig hebt. Dit is de vuistregel die bij onze gasveren hoort: Eén gasveer: H = 2000 gedeeld door W Twee gasveren: H = 4000 gedeeld door W H is de maximale klephoogte in millimeter, W is het klepgewicht in kilo. Komt de uitkomst lager uit dan de werkelijke hoogte van je klep, dan is één veer te zwak en pak je er twee. Even voordoen met een rekenvoorbeeld Je bovenkast heeft een klep van 45 cm hoog die 6 kg weegt. 2000 gedeeld door 6 is 333 mm. Je klep is 450 mm, dus met één gasveer red je het niet. Met twee veren wordt het 4000 gedeeld door 6 is 667 mm. Dat zit ruim boven de 450 mm, dus twee gasveren is het antwoord. Komt de uitkomst precies op de grens uit? Neem dan twee veren. Een gasveer die net te licht is laat je klep langzaam zakken, en daar ga je je binnen een week aan ergeren. Tabel: welke klephoogte houdt een gasveer nog vast? Geen zin om zelf te rekenen? Zoek het gewicht van je klep op in deze tabel. Gewicht van de klep Max. klephoogte met 1 gasveer Max. klephoogte met 2 gasveren 4 kg 500 mm 1000 mm 5 kg 400 mm 800 mm 6 kg 333 mm 667 mm 8 kg 250 mm 500 mm 10 kg 200 mm 400 mm 12 kg 167 mm 333 mm Weeg je klep gewoon op de personenweegschaal. Vergeet de greep en het overige klepbeslag niet, want dat telt mee in het gewicht. Omhoog of omlaag: dit zijn twee verschillende veren Hier gaat het bij het bestellen het vaakst mis. Een gasveer voor een klep die omhoog klapt doet iets heel anders dan een gasveer voor een klep die omlaag valt. Omhoog. Denk aan een bovenkast of een buffetkast waarvan de klep naar boven openklapt. De gasveer duwt de klep omhoog en houdt hem daar, zodat je met beide handen bij de inhoud kunt. Onze zilvergrijze uitvoering heeft een maximale drukkracht van 12 kg. Omlaag. Denk aan een schrijfblad, een klaptafel of een kastklep die naar beneden opent. De gasveer geeft juist tegendruk, zodat de klep niet openklapt maar rustig neerkomt. Die vind je bij ons in zilvergrijs en in antraciet. Bestel je de verkeerde, dan valt je klep alsnog open of hij komt niet verder dan halverwege. Kijk dus eerst welke kant je klep op beweegt en bekijk daarna pas de gasveren. De inbouwhoogte bepaalt welke gasveer past Bij de antraciet uitvoeringen staat een inbouwhoogte vermeld. Dat is de klephoogte waar de veer voor gemaakt is. Meet dus eerst de hoogte van je klepdeur en zoek daarna de bijpassende maat op. Uitvoering Past bij Kleur Openingshoek Gasveer omhoog Klep tot 12 kg drukkracht Zilvergrijs 0 tot 90 graden Gasveer omlaag, compact Lichte kleppen Zilvergrijs 0 tot 90 graden Gasveer omlaag Inbouwhoogte 200 tot 240 mm Antraciet 0 tot 90 graden Gasveer omlaag Inbouwhoogte 241 tot 290 mm Antraciet 0 tot 90 graden Gasveer omlaag Inbouwhoogte 291 tot 350 mm Antraciet 0 tot 90 graden Gasveer omlaag Inbouwhoogte 351 tot 400 mm Antraciet 0 tot 90 graden Alle uitvoeringen van Staalimex openen tot 90 graden, zijn opschroefbaar en worden per stuk geleverd inclusief bevestigingsnokken. De schroeven zitten er bewust niet bij, want de juiste lengte hangt af van de plaatdikte van jouw klep. Die haal je los uit ons bevestigingsmateriaal. Gasveer of klepscharnier: wat kies je? Twijfel je tussen de twee? Kort gezegd: een klepscharnier laat de klep draaien, een gasveer houdt hem vast. Een klepscharnier is het draaipunt. Wij voeren onder meer Dulimex klepscharnieren van 26 x 100 mm, 28 x 80 mm, 30 x 140 mm en 40 x 80 mm, en een compact inboormodel van Starx van 35 mm dat tot 90 graden opent. Bij een lichte klep van een paar honderd gram is zo'n scharnier alleen al genoeg. Wordt de klep zwaarder, breder of hoger, dan komt de gasveer erbij. Het scharnier laat de klep bewegen, de gasveer zorgt dat hij open blijft staan en niet op je vingers valt. Je gebruikt ze dus meestal samen, niet in plaats van elkaar. Klapt je deurtje juist opzij open in plaats van omhoog of omlaag? Dan zit je bij een potscharnier of een ander meubelscharnier, en niet bij een gasveer. Voor welke kast gebruik je een gasveer? Vier situaties die we in de showroom het vaakst voorbij zien komen. Keukenbovenkast met opklapklep. De klep gaat omhoog en moet daar blijven terwijl je iets pakt. Kies een gasveer omhoog en reken met het gewicht inclusief de greep. Buffetkast of dressoir. Vaak een brede, hoge klep. Reken hier standaard op twee gasveren, want met één kom je bijna nooit uit. Bureau of secretaire met schrijfblad. De klep valt naar beneden en moet gecontroleerd neerkomen. Kies een gasveer omlaag en let goed op de inbouwhoogte. Werkbank of bankje met opklapbaar deksel. Zwaar deksel, veel gebruik. Twee gasveren omhoog, en schroeven met voldoende lengte voor een dik blad. Gasveer monteren in vijf stappen Weeg je klep en meet de hoogte. Reken met H = 2000 gedeeld door W of, bij twee veren, H = 4000 gedeeld door W. Bepaal de richting. Klapt de klep omhoog of valt hij omlaag? Bestel de bijpassende uitvoering. Schroef de bevestigingsnokken vast. Eén op de kastzijde, één op de klep. Houd de klep in geopende stand vast of laat iemand meehelpen. Klik de gasveer op de nokken. Bij twee veren doe je links en rechts precies dezelfde maatvoering aan, anders gaat de klep scheef lopen. Test en stel bij. Blijft de klep hangen op elke stand? Dan zit je goed. Zakt hij langzaam, dan is de veer te licht en zet je er een tweede bij. Gebruik schroeven die passen bij de plaatdikte van je klep. Op een blad van 18 mm boor je zo dwars door de voorkant heen als je er te lange schroeven in draait. Uit de praktijk van onze showroom Een klant uit Doetinchem stond vorige maand bij ons met de maten van zijn buffetkast op een briefje. De klep was 620 mm hoog en woog 5 kg. Hij wilde één gasveer meenemen, want dat leek hem zuinig. Even doorgerekend: 2000 gedeeld door 5 is 400 mm, en zijn klep is 620 mm. Die ene veer zou de klep dus langzaam laten zakken. Met twee veren komt hij op 800 mm en dat past ruim. Hij is met twee gasveren naar huis gegaan en belde een week later dat de klep nu op elke stand blijft staan. Zes euro extra, en geen klep meer op je vingers. Wat bestel je nu? Kort samengevat, per situatie: Klep die omhoog klapt. Bestel een gasveer omhoog uit onze gasveren, in zilvergrijs, met een drukkracht tot 12 kg. Klep die omlaag valt. Meet de klephoogte en kies de antraciet uitvoering met de bijpassende inbouwhoogte van 200 tot 400 mm, ook bij de gasveren. Nog geen draaipunt. Combineer met een klepscharnier, of met een potscharnier als het deurtje opzij opent. Schroeven erbij. Kies de lengte op je plaatdikte in het bevestigingsmateriaal. Meteen de rest van je kast afmaken. Kijk bij de meubelgrepen en de ladegeleiders voor de lades eronder. Ben je toch aan het klussen aan je kast? Lees dan ook hoe je potscharnieren kiest, hoe je ladegeleiders kiest en monteert en wat meubelhengen voor een kist of kast doen. Hulp nodig? Kom je er met je eigen maten niet uit, of twijfel je tussen één en twee veren? Stuur ons het gewicht en de hoogte van je klep door, dan rekenen we het voor je na. Je kunt ook langskomen in de showroom in Doetinchem en de gasveren zelf in de hand nemen. Veelgestelde vragen Hoe bereken ik welke gasveer ik nodig heb?Deel 2000 door het gewicht van je klep in kilo. De uitkomst is de maximale klephoogte in millimeter die één gasveer aankan. Gebruik je twee veren, deel dan 4000 door het gewicht. Is je klep hoger dan de uitkomst, dan heb je een extra veer nodig. Hoeveel gasveren heb ik nodig voor één klep?Bij lichte en lage kleppen is één veer genoeg. Bij een brede of hoge klep, bijvoorbeeld een buffetkast, gebruik je er twee: links en rechts één. Twee veren verdubbelen de klephoogte die je kunt vasthouden en houden de klep ook rechter. Wat is het verschil tussen een gasveer omhoog en omlaag?Een gasveer omhoog duwt de klep open en houdt hem in de geopende stand, handig bij een bovenkast. Een gasveer omlaag geeft tegendruk zodat een klep die naar beneden opent niet openvalt maar rustig neerkomt, handig bij een schrijfblad. Wat betekent de inbouwhoogte bij een gasveer?De inbouwhoogte is de klephoogte waar de veer op is afgestemd. Wij voeren antraciet gasveren voor 200 tot 240 mm, 241 tot 290 mm, 291 tot 350 mm en 351 tot 400 mm. Meet de hoogte van je klepdeur en kies de maat waar je binnen valt. Heb ik naast een gasveer nog een klepscharnier nodig?Meestal wel. Het klepscharnier is het draaipunt van je klep, de gasveer houdt hem vast. Alleen bij hele lichte kleppen kun je met een klepscharnier alleen toe. Wordt de klep zwaarder of hoger, dan zet je er een gasveer bij. Kan ik een gasveer zelf monteren?Ja. Je schroeft de bevestigingsnokken vast op de kastzijde en op de klep en klikt de gasveer erop. Meer dan een schroevendraaier en een tweede paar handen heb je niet nodig. Let wel op de schroeflengte in verhouding tot de plaatdikte van je klep. Mijn klep zakt langzaam terug, wat nu?Dan is de veer te licht voor het gewicht. Reken je klep na met de formule. Kom je boven de maximale klephoogte uit, zet er dan een tweede gasveer bij aan de andere kant. Zit er al een gasveer in die jaren oud is, dan kan hij ook drukverlies hebben en vervang je hem.

Deurdranger met glijarm in het zwart, het armtype waar een vrijloopdranger op werkt

brandwerende deur

Vrijloopdranger op een brandwerende deur: waar moet je op letten?

Wat is een vrijloopdranger precies? Kort antwoord: een vrijloopdranger is een deurdranger met een elektromagnetische koppeling die je tijdelijk kunt uitschakelen. In vrijloopstand voelt de deur aan als een gewone deur zonder dranger. Je kunt hem in elke stand loslaten en hij blijft staan. Zodra de spanning wegvalt, door een rookmelder, een brandmeldinstallatie of gewoon een stroomstoring, grijpt de veer in en sluit de deur alsnog. Dat principe heet stroomloos veilig. De deur valt dus dicht als er iets misgaat, niet als alles goed gaat. Een vrijloopdranger heeft altijd een glijarm met glijrail nodig, want alleen daarmee kun je de arm vrij laten meelopen. Een schaararm kan dat niet. Waarom moet een brandwerende deur zelfsluitend zijn? Een brandwerende deur houdt vuur en rook 30 of 60 minuten tegen. Alleen wel op één voorwaarde: hij moet dicht zijn. Een brandwerende deur die openstaat, is bouwkundig gezien een gat in de muur. Daarom staat in de regelgeving dat deuren in een brandscheiding zelfsluitend moeten zijn. Sinds 1 juli 2022 geldt dat ook voor de entreedeuren van woningen die uitkomen op een gemeenschappelijke gang of galerij in een woongebouw. Die deuren moeten zichzelf sluiten. Voor bewoners is dat vaak vervelend, want je sleept boodschappen naar binnen en die deur valt telkens in het slot. Precies daarvoor bestaat de vrijloopdranger. Vrijloopdranger of gewone deurdranger: het verschil Beide sluiten de deur. Het verschil zit in wat er de rest van de dag gebeurt. Kenmerk Gewone deurdranger Vrijloopdranger Dagelijks openduwen Altijd tegendruk van de veer Geen tegendruk, deur zwaait vrij Deur open laten staan Alleen met vastzetfunctie in de arm In elke stand, ook halfopen Stroom nodig Nee Ja, meestal 24 V DC Bij rookmelding of stroomuitval Sluit altijd al Koppelt in en sluit direct Norm EN 1154 EN 1154 in combinatie met EN 1155 Geschikt voor Voordeur, achterdeur, bedrijfsdeur, tochtportaal Brandwerende deuren in gangen en woongebouwen Prijsindicatie Vanaf ongeveer 40 euro Vanaf ongeveer 350 euro Twijfel je nog tussen de armtypes zelf? Lees dan eerst onze uitleg over een deurdranger met glijarm of schaararm. En wil je weten hoe de techniek in de bus werkt, dan legt hoe werkt een deurdranger dat stap voor stap uit. EN 1154, EN 1155 en EN 1158 in gewone taal Drie normnummers die je op elke productsticker tegenkomt. Wat ze betekenen: EN 1154 gaat over de dranger zelf: sluit hij betrouwbaar en met welke kracht. EN 1155 gaat over de vasthoudfunctie: mag dit apparaat een brandwerende deur openhouden en laat het op tijd los. EN 1158 gaat over dubbele deuren: de volgordeleider die zorgt dat de deuren in de juiste volgorde dichtvallen. Voor een brandwerende deur wil je een dranger die aan EN 1154 voldoet én een vasthoudfunctie die EN 1155 heeft. Zit er alleen EN 1154 op, dan mag je die deur niet vastzetten. Sluitkracht en maatvoering waar je op let De sluitkracht wordt uitgedrukt in een EN-klasse. Hoe breder en zwaarder de deur, hoe hoger de klasse. Voor brandwerende deuren wordt in de praktijk minimaal EN 3 aangehouden, omdat de deur ook tegen een kierdichting en een valdorpel in moet sluiten. EN-klasse Deurbreedte tot Deurgewicht tot Typisch voor EN 2 850 mm 40 kg Lichte binnendeur, niet brandwerend EN 3 950 mm 60 kg Standaard woningtoegangsdeur 880 mm EN 4 1100 mm 80 kg Brede gangdeur, zware brandwerende deur EN 5 1250 mm 100 kg Entreedeur bedrijfspand EN 6 1400 mm 120 kg Zware stalen of glazen deur Verder let je op deze punten: Instelbaar bereik. De meeste vrijloopdrangers zijn traploos instelbaar van EN 3 tot EN 6, zodat je op de deur kunt afstemmen. Voeding. Reken op 24 V DC. Er moet dus een kabel naar de deur, meestal via de bovendorpel of een kabeldoorvoer in het scharnier. Bouwmaat. Een opbouwdranger met glijrail is ongeveer 60 mm hoog en 300 tot 400 mm breed. Meet de bovendorpel op voordat je bestelt. Draairichting. Bijna alle modellen zijn DIN links en DIN rechts te monteren, maar de glijrail moet je wel omdraaien. Rookmelder erin of erbij. Er zijn modellen met een ingebouwde rookmelder in de glijrail en modellen die je koppelt aan een losse rookmelder of aan de brandmeldinstallatie van het gebouw. Waarvoor gebruik je een vrijloopdranger? Vier situaties waarin dit type dranger echt iets oplost: Woningtoegangsdeur in een appartementencomplex. De deur moet zelfsluitend zijn, maar bewoners willen hem tijdens het uitladen van de auto open kunnen laten staan. Klassiek geval. Gang in een zorginstelling of woongroep. Bewoners met een rollator of rolstoel duwen een EN 4-dranger niet open. In vrijloop kost de deur ze geen kracht. Brandscheiding tussen kantoor en magazijn. Overdag loopt iedereen door, dus de deur staat het liefst open. Bij een melding valt hij dicht. Deur tussen garage en woonhuis. In veel woningen is dat een brandwerende deur. Met vrijloop kun je tijdens het klussen vrij heen en weer lopen. Een brandwerende deur vastzetten met een deurvastzetter: liever niet Dit is de meest gemaakte fout. Een gewone deurvastzetter, een haak of een deurstopper houdt de deur mechanisch open. Bij brand blijft die deur dus gewoon openstaan, want er is niets dat hem loslaat. Op een brandwerende deur mag dat niet. Wil je de deur wel vast kunnen zetten, dan heb je een oplossing nodig die bij een melding vanzelf loslaat. Dat kan met een vrijloopdranger, of met een elektromagnetische deurvastzetter (een deurmagneet van 24 V) in combinatie met een gewone dranger. Beide voldoen aan EN 1155. Een deurbuffer of deurstopper is puur bedoeld om de muur te beschermen en heeft met brandveiligheid niets te maken. Zo kies je er een in vijf stappen Check of de deur echt brandwerend is. Kijk op het typeplaatje in de bovenkant of de zijkant van het deurblad. Staat daar WRD 30, EI2 30 of 60 minuten, dan zit je goed. Meet de deur op. Breedte en gewicht bepalen de EN-klasse. Een standaard deurblad van 880 x 2015 mm van 40 mm dik in brandwerende uitvoering weegt al gauw 45 tot 55 kg. Bepaal de montagekant. Duwzijde of trekzijde, en DIN links of DIN rechts. Bij twijfel: ga voor de deur staan, zit het scharnier rechts dan is het DIN rechts. Kies de melder. Sluit je aan op een bestaande brandmeldinstallatie of neem je een uitvoering met een melder in de rail? In een woongebouw zonder installatie is dat tweede meestal het handigst. Regel de voeding. Zonder 24 V naast de deur werkt geen enkele vrijloopdranger. Laat dat door een installateur doen als er nog geen leiding ligt. Uit de praktijk van onze showroom Vorige maand kwam een VvE-bestuurder uit Doetinchem langs met een foto op zijn telefoon. Bewoners van hun complex hadden alle drangers op de woningtoegangsdeuren losgeschroefd, omdat de deuren te zwaar dichtvielen en niemand met boodschappen naar binnen kwam. De brandweer had daar bij een controle iets van gezegd. We hebben samen doorgerekend wat het zou kosten om alle 24 deuren te voorzien van een vrijloopdranger. Dat werd te duur. Uiteindelijk is het een combinatie geworden: op de zes deuren aan de drukke middengang vrijloopdrangers, en op de rest een gewone dranger met glijarm die traploos naar EN 3 is teruggedraaid. Zachter dicht, nog steeds zelfsluitend, en de klachten waren weg. Niet elke deur heeft de duurste oplossing nodig. Hulp nodig? Weet je niet zeker of jouw deur brandwerend is, of twijfel je tussen een vrijloopdranger en een dranger met een elektromagnetische vastzetter? Stuur ons een foto van het typeplaatje en de bovendorpel en geef even door hoe breed de deur is. Dan zeggen we eerlijk wat je nodig hebt, ook als dat een goedkopere oplossing is dan waar je op mikte. Bellen mag natuurlijk ook, dan kijken we samen mee. Veelgestelde vragen Wat is het verschil tussen een deurdranger en een vrijloopdranger?Een gewone deurdranger duwt de deur altijd dicht, dus je voelt bij elke opening de veerdruk. Een vrijloopdranger schakelt die veerdruk uit zolang er spanning op staat. De deur zwaait dan vrij. Valt de spanning weg of gaat de rookmelder af, dan sluit hij alsnog. Werkt een vrijloopdranger nog als de stroom uitvalt?Ja. Het systeem is stroomloos veilig ontworpen. Zonder spanning valt de koppeling in en gedraagt de dranger zich als een normale zelfsluitende deurdranger. Je deur is bij een storing dus juist wél beveiligd. Mag ik een brandwerende deur met een deurvastzetter openhouden?Nee. Een mechanische vastzetter of deurstopper laat bij brand niet los, waardoor de brandscheiding niet werkt. Alleen vasthoudsystemen volgens EN 1155 mogen een brandwerende deur openhouden, omdat die bij een melding automatisch loslaten. Welke sluitkracht heb ik nodig voor een brandwerende deur?Reken voor een brandwerende deur op minimaal EN 3. Bij een deurbreedte boven 950 mm of een deurgewicht boven 60 kg ga je naar EN 4. De meeste vrijloopdrangers zijn instelbaar van EN 3 tot EN 6, zodat je na montage nog kunt bijstellen. Kan een vrijloopdranger op een schaararm?Nee, een vrijloopdranger heeft altijd een glijarm met glijrail nodig. Alleen daarmee kan de arm vrij meelopen zonder tegendruk. Een schaararm is mechanisch gekoppeld en kan die vrijloop niet maken. Heb ik er een brandmeldinstallatie voor nodig?Niet per se. Zit er in het gebouw al een brandmeldinstallatie, dan sluit je de dranger daarop aan. Is die er niet, dan kies je een uitvoering met een rookmelder in de glijrail of koppel je hem aan een losse melder boven de deur. Wat kost een vrijloopdranger ongeveer?Voor een complete vrijloopdranger met glijrail begint het rond de 350 euro, en met een geïntegreerde rookmelder loopt dat op naar 500 tot 700 euro per deur. Een gewone dranger met een losse elektromagnetische vastzetter is vaak goedkoper, maar vraagt wel meer montagewerk.