Ga naar inhoud
icon Fysieke showroom
icon Op voorraad en vóór 20:00 besteld? Vandaag verzonden
icon Gratis verzending boven de 99 euro
icon Fysieke showroom
icon Op voorraad en vóór 20:00 besteld? Vandaag verzonden
icon Gratis verzending boven de 99 euro

Deur afhangen: zo hang je een deur recht in het kozijn

Een deur afhangen doe je in vier stappen: de scharnierposities aftekenen, de bladen infrezen, de scharnieren vastschroeven en de deur in het kozijn stellen. Houd rondom 3 mm speling aan en onderaan 5 tot 15 mm, afhankelijk van je vloer. Een lichte binnendeur tot 40 kilo hangt op twee scharnieren, daarboven gebruik je er drie. Hieronder lopen we de hele klus met je door. Je leest welk scharnier bij welk deurgewicht hoort, hoeveel speling je waar laat, wat er anders gaat bij een stompe deur dan bij een opdekdeur, en hoe je een nieuwe deur afhangt in een bestaand kozijn waar de oude uitsparingen al in zitten.
Kogellagerscharnier 89 x 89 mm mat zwart voor het afhangen van een deur
deur afhangen

Deur afhangen: zo hang je een deur recht in het kozijn

Wat heb je nodig om een deur af te hangen?

Leg alles klaar voordat de deur uit het kozijn komt. Halverwege de klus nog naar de bouwmarkt rijden is zonde van je middag.

Aan gereedschap: een boormachine met een schroefbit PZ2, een scherpe steekbeitel van 25 mm, een hamer, een rolmaat, een potlood, een waterpas van minimaal 60 cm en een paar wiggen of stukjes hardboard om de deur op hoogte te stellen. Werk je met een bovenfrees, dan gaat het infrezen een stuk sneller met een freesmal uit onze collectie.

Aan materiaal: de juiste scharnieren of paumelles en bijpassende scharnierschroeven. Koop die schroeven apart als ze niet zijn meegeleverd. De standaard maat is 4 x 30 mm met een verzonken kop, en die kop moet precies in de verzinking van het scharnierblad vallen. Een schroef die uitsteekt, houdt je deur open.

Hoeveel speling laat je rondom de deur?

Dit is de vraag waar het bij een deur afhangen meestal misgaat. Te weinig speling en je deur klemt zodra het hout in de winter uitzet. Te veel speling en je ziet overal daglicht.

Wij houden deze maten aan bij een standaard binnendeur:

Plek Speling Waarom deze maat
Bovenkant 3 mm Ruimte voor het werken van het hout
Scharnierzijde 3 mm De scharnierknoop heeft ruimte nodig om te draaien
Slotzijde 3 mm Anders loopt de deur aan vlak voor hij sluit
Onderkant, harde vloer 5 mm Minimale tocht, deur sleept niet
Onderkant, vloer komt nog 10 tot 15 mm Reken de dikte van tapijt, tegel of plint erbij
Onderkant badkamer en wc 15 mm Verse lucht moet onder de deur door kunnen

Meet je kozijn op drie hoogtes: onderin, halverwege en bovenin. Oude kozijnen staan zelden nog haaks. Wijkt de breedte meer dan 4 mm af, schaaf de deur dan schuin af in plaats van overal hetzelfde weg te halen.

Welke en hoeveel scharnieren heb je nodig?

Het gewicht van de deur bepaalt de maat, en de hoogte bepaalt het aantal. Een deur van 38 kilo kan op twee scharnieren hangen, maar is hij hoger dan 2200 mm, zet er dan toch drie op. Hoge bladen gaan werken, hoe licht ze ook zijn.

Deurgewicht Scharniermaat Bladdikte Aantal Typisch voorbeeld
Tot 40 kg 76 x 76 mm 2,5 mm 2 Lichte paneeldeur van 27 mm
40 tot 70 kg 89 x 89 mm 2,5 mm 3 Standaard opdekdeur van 40 mm
70 tot 80 kg 89 x 89 mm SKG*** 3,0 mm 3 Voordeur met dievenklauw
80 tot 100 kg 102 x 102 mm 3,0 mm 3 Massieve of brandwerende deur
Boven 100 kg 102 x 102 mm 3,0 mm 4 Stompe deur van 2600 mm hoog

Kies voor een deur die je dagelijks gebruikt een kogellagerscharnier. De kogels in de knoop nemen het gewicht op, waardoor de deur soepel blijft draaien en niet gaat piepen. Voor een deur in een metselkozijn gebruik je meestal geen scharnier maar een paumelle, waarbij je de deur simpelweg op de pen laat zakken. Wil je helemaal geen scharnier zien, dan zijn onzichtbare scharnieren de optie, maar reken dan op flink meer freeswerk. Twijfel je over het type, lees dan eerst welke scharnier je nodig hebt.

Een deur afhangen in acht stappen

Trek er voor een eerste keer een uur uit. Ga je routineus te werk, dan hangt een binnendeur binnen twintig minuten.

  1. Bepaal de draairichting. Links- of rechtsdraaiend bepaalt aan welke stijl de scharnieren komen en welk slot je nodig hebt. Twijfel je, gebruik dan deze snelle check.
  2. Zet de deur op maat. Leg de deur op twee schragen, teken de speling af volgens de tabel hierboven en schaaf of zaag het teveel weg. Werk altijd naar de lijn toe, nooit eroverheen.
  3. Teken de scharnierposities af. Het bovenste scharnier komt op 150 tot 200 mm vanaf de bovenkant, het onderste op 200 tot 250 mm vanaf de onderkant. Een derde scharnier zet je niet precies in het midden maar ongeveer 100 mm onder het bovenste, want daar zit de grootste trekkracht.
  4. Frees de bladen in. De uitsparing is even diep als het scharnierblad dik is, dus 2,5 of 3,0 mm. Het blad moet strak gelijk liggen met het hout. In ons artikel over scharnier infrezen staat per scharniertype welke mal je gebruikt.
  5. Boor voor en schroef de deurzijde vast. Voorboren met een 2,5 mm boor voorkomt dat het hout splijt. Draai eerst alleen de middelste schroef per scharnier in, zodat je nog kunt corrigeren.
  6. Stel de deur in het kozijn. Leg wiggen onder de deur tot hij op de juiste hoogte staat en de bovenspeling klopt. Dit doe je het prettigst met z'n tweeën.
  7. Schroef de kozijnzijde vast. Begin bovenaan, want dan hangt de deur meteen stabiel. Controleer na elk scharnier of de deur nog soepel open en dicht gaat.
  8. Draai alles definitief vast en monteer het beslag. Nu pas alle schroeven erin, daarna de deurkruk, het insteekslot en de sluitplaat.

Opdekdeur of stompe deur afhangen: wat gaat er anders?

Een opdekdeur valt met een sponning over het kozijn heen. Daardoor is de speling aan de sponningzijde minder kritisch, maar moet je de scharnieren wel precies op de sponningdiepte afstellen. Standaard opdekscharnieren zijn hier al op gemaakt.

Een stompe deur valt volledig in het kozijn en is dus onvergeeflijk: elke millimeter die je verkeerd afschaaft, zie je terug als een scheve kier. Meet een stompe deur daarom op vier punten na en gebruik altijd drie scharnieren, ook bij een lichte deur. Welk beslag bij welk deurtype hoort, lees je in ons overzicht over opdekdeur, stompe deur of taatsdeur.

Een deur afhangen in een bestaand kozijn

Hangt er al een deur en vervang je alleen het blad? Dan wil je de bestaande uitsparingen in het kozijn hergebruiken. Meet eerst de oude scharnieren op: maat, bladdikte en de afstand tot de bovenkant van het kozijn.

Koop vervolgens scharnieren met dezelfde bladdikte. Dit is de meest gemaakte fout bij het afhangen in een bestaand kozijn. Oude scharnieren zijn vaak 2,0 mm dik, nieuwe kogellagerscharnieren 2,5 mm. Die halve millimeter per scharnier duwt je deur naar de slotzijde en dan loopt hij aan. Klopt de dikte niet, frees de kozijnuitsparing dan een halve millimeter dieper in plaats van de deur af te schaven.

Deur hangt scheef of klemt: zo stel je bij

Zit de deur eenmaal vast en klopt er iets niet, dan hoef je hem meestal niet opnieuw af te hangen.

Klemt de deur bovenaan de slotzijde, dan hangt hij te ver door. Leg een kartonnetje of vulplaatje van 0,5 mm achter het onderste scharnier. Klemt hij juist onderaan, dan doe je hetzelfde bij het bovenste scharnier. Sleept de deur over de vloer, controleer dan eerst of de schroeven van het bovenste scharnier nog vastzitten. Draaien ze rond in het hout, vervang ze dan door schroeven van 4 x 45 mm of vul het gat met een lijmdeuvel. Het volledige stappenplan staat in ons artikel over een klemmende deur afstellen.

Zet tot slot een deurstopper tegen de muur of op de vloer. Een deurkruk die bij elke windvlaag tegen het stucwerk slaat, trekt op termijn ook je scharnieren scheef.

Uit de praktijk van onze showroom

Vorige maand stond hier een klant met een binnendeur van 2315 mm hoog die hij op maat had laten zagen. Hij had er twee kogellagerscharnieren van 89 x 89 mm op gezet, keurig ingefreesd, en de deur woog 38 kilo. Op papier prima voor twee scharnieren.

Na drie weken sleepte de deur toch over de vloer. Niet omdat het gewicht te hoog was, maar omdat een blad van ruim 2,3 meter gaat werken en zich tussen twee punten laat trekken. We hebben er een derde scharnier bij gezet op 100 mm onder het bovenste, de bovenste schroeven vervangen door 4 x 45 mm, en de deur loopt sindsdien weer vrij. Onze vuistregel sinds die middag: boven 2200 mm deurhoogte altijd drie scharnieren, ongeacht het gewicht.

Wat bestel je voor deze klus?

Hang je een standaard binnendeur tot 70 kilo af, dan bestel je drie kogellagerscharnieren van 89 x 89 mm plus een setje scharnierschroeven als die niet zijn meegeleverd.

Gaat het om een deur in een metselkozijn of wil je de deur los kunnen tillen, kies dan uit onze paumelles. Voor een zware of brandwerende deur pak je de 102 x 102 mm uitvoering uit de volledige scharnieren- en paumellescollectie.

Frees je zelf in, dan bestel je de bijpassende mal uit de freesmallen. En wordt het een compleet nieuwe deur, vergeet dan het beslag niet: een deurkruk op rozet, een insteekslot met de juiste doornmaat en een passende sluitplaat. Voor deuvels, wiggen en schroeven kijk je in bevestigingsmateriaal.

Hulp nodig?

Weet je niet zeker welk scharnier onder jouw deur hoort? Meet de oude scharnieren op, noteer de maat en de bladdikte, en stuur ons een foto met een rolmaat ernaast. Dan zoeken we uit wat erop past. Kom je liever langs, in de showroom liggen de scharnieren uitgestald zodat je ze zelf kunt vergelijken.

Veelgestelde vragen

Hoeveel speling moet er tussen de deur en het kozijn zitten?

Rondom 3 mm: aan de bovenkant, de scharnierzijde en de slotzijde. Onderaan houd je 5 mm aan op een afgewerkte harde vloer, 10 tot 15 mm als er nog tapijt of tegels komen, en 15 mm bij een badkamer of wc zodat er lucht onderdoor kan.

Heb ik 2, 3 of 4 scharnieren nodig voor mijn deur?

Twee scharnieren volstaan bij een lichte binnendeur tot 40 kilo die niet hoger is dan 2200 mm. Vanaf 40 kilo of vanaf 2200 mm hoogte gebruik je er drie. Boven 100 kilo, bijvoorbeeld bij een massieve of brandwerende deur, ga je naar vier scharnieren van 102 x 102 mm.

Op welke hoogte komen de scharnieren?

Het bovenste scharnier komt op 150 tot 200 mm vanaf de bovenkant van de deur, het onderste op 200 tot 250 mm vanaf de onderkant. Gebruik je een derde scharnier, zet die dan niet in het midden maar ongeveer 100 mm onder het bovenste, want daar zit de grootste trekkracht.

Hoe diep frees ik de scharnieren in?

Precies zo diep als het scharnierblad dik is, meestal 2,5 mm en bij zwaardere uitvoeringen 3,0 mm. Het blad moet gelijk liggen met het hout. Frees je te diep, dan klemt de deur aan de scharnierzijde. Frees je te ondiep, dan blijft er een kier staan en trekken de schroeven los.

Kan ik een nieuwe deur afhangen in een bestaand kozijn?

Ja, mits je scharnieren koopt met dezelfde bladdikte als de oude. Oude scharnieren zijn vaak 2,0 mm dik en nieuwe kogellagerscharnieren 2,5 mm. Dat halve millimeter verschil per scharnier duwt de deur naar de slotzijde. Klopt de dikte niet, frees de kozijnuitsparing dan iets dieper.

Wat is het verschil tussen een stompe deur en een opdekdeur afhangen?

Een opdekdeur valt met een sponning over het kozijn, waardoor kleine maatafwijkingen wegvallen achter die sponning. Een stompe deur valt vlak in het kozijn en laat elke afwijking zien als een scheve kier. Meet een stompe deur daarom op vier punten na en gebruik altijd drie scharnieren.

Mijn deur klemt na het afhangen, wat doe ik?

Klemt hij bovenaan de slotzijde, leg dan een vulplaatje van 0,5 mm achter het onderste scharnier. Klemt hij onderaan, doe dat dan bij het bovenste scharnier. Sleept de deur over de vloer, controleer dan of de schroeven van het bovenste scharnier nog grip hebben en vervang ze zo nodig door 4 x 45 mm.

Hoe lang duurt het om een deur af te hangen?

Reken de eerste keer op ongeveer een uur, inclusief opmeten, afschaven en infrezen. Heb je het vaker gedaan en past de deur al op maat, dan hangt een binnendeur in zo'n twintig minuten. Het meeste tijdwinst zit in een freesmal, die scheelt per scharnier een paar minuten beitelwerk.

Vorige bericht Volgende bericht
-->